राष्ट्रहितको क्षति अनि पश्चातापको भविष्य !

इराक, लिबिया, सिरिया- सबैले कुनैबेला यही भ्रम पालेका थिए कि ‘नेतृत्व बदलिएपछि सबै ठीक हुन्छ !’ तर नेतृत्वसँगै भूमि, सम्पदा र आत्मनिर्णय पनि गुम्यो । आज नबुझे- भोलि नक्सामा देश त देखिएला, तर आत्मा हराइसकेको हुनेछ।

✍ सरोज अर्याल

इतिहास सधैं एउटै पाठ पढाउँछ-
जब कुनै राष्ट्रले आफ्नो भूभाग, प्राकृतिक स्रोत र रणनीतिक निर्णयमा सम्झौता गर्छ, त्यसको मूल्य पुस्तौँले तिर्नुपर्छ ।
आज भेनेजुयला उभिएको दोबाटो यही ऐतिहासिक यथार्थको ज्वलन्त उदाहरण हो ।

निकोलस मदुरो केवल एक राजनीतिक पात्र होइनन्, उनी भेनेजुयलाको भू-राजनीतिक प्रतिरोध, खानी सम्पदा संरक्षण र राष्ट्रिय सार्वभौमिकताको प्रतीक हुन् । उनको नेतृत्वको मूल शक्ति कुनै दल वा सत्ता होइन, देशको भूमिगत सम्पदा, खानी, तेल भण्डार र भू-भागमाथि विदेशी हस्तक्षेपलाई रोक्ने अडान हो ।

प्राकृतिक सम्पदा : राष्ट्रको आत्मा

भेनेजुला संसारकै सबैभन्दा ठूलो तेल भण्डार भएको देश हो । त्यससँगै सुन, कोल्टान, युरेनियम, फलामजस्ता बहुमूल्य खनिजले यो देशलाई केवल आर्थिक रूपमा होइन, रणनीतिक रूपमा पनि शक्तिशाली बनाएको छ ।

तर यिनै सम्पदाहरू नै भेनेजुयलामाथि हुने षड्यन्त्रको मूल कारण पनि बनेका छन् ।
इतिहासले देखाएको छ-
जहाँ खानी हुन्छ, त्यहाँ विदेशी आँखा पुग्छ ।
जहाँ तेल बग्छ, त्यहाँ रगत बगाउने योजना बन्छ ।

मदुरोले यी सम्पदाहरूलाई विदेशी बहुराष्ट्रिय कम्पनी र बाह्यशक्तिको नियन्त्रणमा जान नदिने अडान लिए । यही अडान नै उनलाई कमजोर बनाउने प्रयासको केन्द्रमा छ ।

भूभाग गुमाउनु : नक्शाबाट मेटिनु सरह

भूभाग गुमाउनु भनेको केवल जमिनको टुक्रा गुमाउनु होइन, त्यो इतिहास, पहिचान, भविष्य र आत्मसम्मान गुमाउनु हो ।

आज यदि भेनेजुयला कुनै दबाबमा परेर आफ्नो भूभाग वा प्राकृतिक स्रोतमा सम्झौता गर्छ भने,
भोलि त्यही भूमि विदेशी झण्डामुनि हुनेछ,
त्यही खानीबाट निकालिएको सुन र तेल अरूको समृद्धिको आधार बन्नेछ,
र, भेनेजुयलाका नागरिक आफ्नै देशमा ‘दर्शक’ बन्नेछन् ।

त्यो दिन भेनेजुयली जनताले प्रश्न गर्नेछन्-
‘हामीले किन समयमै बुझेनौं ?’
‘हामीले किन आफ्नो भूमिको रक्षा गर्न सकेनौं ?’
‘हामीले किन आफ्नो नेतृत्वलाई कमजोर तुल्यायौँ ?’

इतिहासले कहिल्यै क्षमा गर्दैन

आज धेरैलाई मदुरो कठोर, जिद्दी वा विवादास्पद लाग्न सक्छ । तर, इतिहासले प्रायः यिनै कठोर निर्णयकर्तालाई राष्ट्ररक्षक भनेर चिनाउँछ।

इराक, लिबिया, सिरिया-
यी सबै देशहरूले पनि कुनै दिन यही भ्रम पालेका थिए कि
‘नेतृत्व बदलिएपछि सबै ठीक हुन्छ !’
तर नेतृत्वसँगै भूमि, सम्पदा र आत्मनिर्णय पनि गुम्यो ।

चेतावनीको घण्टी

भेनेजुयलाका लागि आजको संघर्ष कुनै चुनाव वा सत्ता परिवर्तनको विषय मात्र होइन ।
यो भूभाग बचाउने कि गुमाउने, राष्ट्र भएर बाँच्ने कि अरूको प्रयोगशाला बन्ने भन्ने निर्णायक क्षण हो ।

मादुरोलाई गुमाउनु-
■ केवल एक व्यक्ति गुमाउनु होइन
■ प्राकृतिक स्रोतको रक्षा गर्ने ढाल भत्किनु हो
■ र त्यो ढाल भत्किएपछि पछुताउने दिन टाढा हुँदैन

निष्कर्ष

राष्ट्रहरू गगलत नेताबाट होइन, चेतनाहीन जनताबाट डुब्छन् ।
आज भेनेजुयलाले चेतनाको निर्णय गर्नुपर्ने समय हो ।
भूमि र खानी बेचेर आउने क्षणिक राहत होइन,
भूमि जोगाएर आउने दीर्घकालीन स्वाभिमान नै साँचो समृद्धि हो ।

आज नबुझे
भोलि नक्सामा देश त देखिएला,
तर आत्मा हराइसकेको हुनेछ ।